خانه > دیگر موضوعات > پیشنهاد طرح پنج مرحله ای

پیشنهاد طرح پنج مرحله ای


دوستان سلام ،

امروز در این پست به «پیشنهاد طرح پنج مرحله ای » و «ارزیابی بازار » این طرح تجاری(دولت الکترونیک در بستر اینترنت) می پردازیم.

به منظور توسعه و اجراي دولت الكترونيك در ايران، دولت بايستي سازمان اجرايي مثل سازمان مديريت و برنامه ريزي (MPO) ايجاد كند تا توسعه دولت الكترونيك در كشور را اداره كند. در زير، فازهاي پيشنهادی براي اجراي دولت الكترونيك را آورده ام:

1.ايجاد يك سايت مرجع دولتي؛
2.حضور؛
3.مراوده؛
4.تعامل؛
5.عامل محور.
اين برنامه با پياده سازي سايت مرجع دولتي آغاز مي گردد كه به عنوان پنجره اي واحد براي مردم به خدمات دولتي عمل مي كند. با حضور فعال كليه حوزه های دولتي بر روي اينترنت براي ارائه خدمات و به دنبال آن امكان ايجاد تعامل و تراكنش مالي توسط دستگاههاي دولتي (ازقبيل دريافت ماليات، هزينه آب و برق، بيمه و غيره) تكامل مي يابد. و نهايتاً به ايجاد سازمانهاي مجازي دولتي كه تنها در فضاي کاملا یکپارچه و پویا وجود دارند و هدف اصلي از آنها ايجاد سهولت و سرعت هرچه بيشتر در ارائه خدمات دولتي به مردم است خاتمه پيدا مي كند. در مرحله نهايي كه اصطلاحاً عامل محور ناميده مي شود مردم فعاليت مربوط به يك خدمت خاص را كه بايد توسط چند نهاد دولتي انجام شود به صورت يكجا ازطريق اينترنت دريــافت مي كنند، مرحله اي كه پيشرفته ترين سطح تكوين دولت الكترونيك در يك كشور است.

در نهایت تمامی تحقیقات حاکی بر این مساله است که اجرای طرح در ایران با توجه به رو به رشد بودن تجارت الکترونیک و علم کامپیوتر قابل اجرا و پیاده سازی می باشد.
با توجه به ویژگی های فضای این رسانه جدید و تازگی ورود کاربران جهان سومی به این فضا، این کاربران در زنجیره تولید- مصرف اطلاعات به طور عام در حوزه مصرف کنندگان قرار می گیرند. این در حالی است که دسترسی این افراد به اطلاعات تازه و متنوع، تاثیر گذاری آنان را در جامعه سنتی خود بالا برده است و منجر به شکل گیری گروه جدیدی از رهبران فکری در این جامعه می شود. بر طبق اعلام انجمن شرکتهای انفورماتیک ایران  سهم بازار IT  در ایران در سال 1383به شرح فوق بوده است.


بخش اول- ارزیابی بازار
نمودار و جدول فصل یک نمایانگر پیشرفت درصد استفاده شرکتها و کاربران از دستاوردهای IT می باشد. که البته روند روبه رشد سریعی را داشته است. نمودار 6 نشان دهنده این مطلب است که در عرض 4 سال گذشته سهم IT در ایران تقریبا بیش از دو برابر شده. بنابراین سرمایه گذاری در این زمینه می تواند سود آور باشد
•    ارزیابی بازار
چنانكه گفته شد، چنين پيشرفتهايي حاصل رشد روزافزون فن آوري اطلاع رساني در جهان پيشرفته است و در حقيقت اين انقلاب، روابط اقتصادي را از حالت سنتي گذشته خارج ساخته است( كه تحت عنوان اقتصاد ديجيتالي یا اقتصاد نوين  ناميده مي شود؛)  اما بخش خصوصي به تنهايي نمي تواند ،عهده دار فنآوري اطلا ع رساني باشد زيرا رشد همه جانبه فنآوري اطلاع رساني و به تبع آن، گسترش هرچه بيشتر به سرمايه گذاري هاي بسيار كلاني نياز دارد تا ساختارهاي زيربنايي آن را ايجاد كند و موانع ساختاري را رفع نمايد.

همچنين، در راستاي جهاني شدن بازارها و تجارت جهاني نياز به ارتباط و هماهنگي جهاني وسيعي دارد. از ديگر مسايل عمده در اين زمينه، ايجاد سيستم هاي استاندارد داخلي و جهاني، ايجاد سيستم هاي پرداختي مناسب در معاملات، زيرساختهاي مخابراتي لازم، مسايل قانوني و حقوقي، ايمني پيام رساني براي حفظ حقوق افراد، امنيت و حفظ حريم شخصي افراد با ايجاد مقررات لازم در اين زمينه و ارتباط تنگاتنگ و دو طرفه بخش تجارت با بخشهاي مختلف دولت از قبيل پرداخت انواع ماليات و عوارض، ثبت شركتها، دريافت گواهينامه ها و مجوزها، تشريفات گمرگي، مسايل مربوط به رواديد و دسترسي به اطلاعات عمومي، همه از جمله عواملي هستند كه ورود دولت به دنياي فن آوري اطلاع رساني، اينترنت و جنبه هاي مختلف آن كه مهمترين آن دولت الکترونیک است را نه تنها الزامي بلكه حياتي مي سازد. به نحوي كه دولت ، هماهنگ بخش خصوصي و برخي مواقع به عنوان رهبري حركت به سمت نفوذ هرچه بيشتر اينترنت در جامعه و گسترش دولت الکترونیک فعاليت مي نمايد تا نه تنها دولت و ساختار آن مانع حركت و رشد بخش خصوصي وکلا توسعه اقتصادي كشور نشود بلكه روند حركت جامعه به سمت اقتصاد نوين را تسريع نموده و موانع كليدي موجود را برطرف سازد. اما انجام اين امر مهم با روشهاي سنتي كه قبلا حاكم بوده است، امكان پذير نيست لذا لازم است تا كليه اجزاي دولت و حكومت قدم به قدم با بقيه اجزاي جامعه وارد دنياي ديجيتالي شده و كليه خدمات و اطلاعات لازم را به صورت «Online»  در اختيار همگان قراردهد تا كليه بخشهاي جامعه به ويژه بخش دولتی بتوانند به راحتي با كيفيت بالاتر و هزينه بسيار كمتر، از قبل با اجزاي دولت ارتباط داشته و خدمات لازم را دريافت نمايند و به تبادل اطلاعات بپردازند. به عبارت ديگر، دولت بايد با استفاده از تكنولوژي جديد به ويژه كاربرد اينترنت به گسترش دسترسي و ارايه اطلاعات و خدمات دولتي به شهروندان، شركتهايي تجاري، كارمندان و كارگران و ديگر اقشار جامعه و همچنين خود اجزاي دولت بپردازد كه مفهوم اين امر همان ايجاد دولت الكترونيكي يا دولت ديجيتالي است. بر اين اساس ، و آن طور که من در سایت ها در مورد کشور امریکا،به عنوان یکی از سردمداران این تکنولوژی مطالعه کرده ام انتظار مي رفت كه حدود ٤٠ درصد كل سرمايه گذاريهاي كشور آمريكا تا سال ٢٠٠٤ در بخش فن آوري اطلاعات باشد. همچنين پيش بيني مي شد كه مخارج دولت مركزي و دولتهاي محلي بر روي اينترنت و ارايه خدمات و اطلاعات دولتي و به عبارت بهتر ايجاد دولت الكترونيكي طي ٥ سال(2000-2005) چهار برابر شده و از رقم 5/1 میلیارد به 2/4 میلیارد دلار بالغ گردد؛ که بیشتر این پیش بینی ها تحقق یافته است. بدين ترتيب، اين كشور هر روز بيشتر به سمت استقرار دولت الكترونيكي در كل جامعه گام برداشته و از منافع بالقوه بسيار زيادآن برخوردار مي گردد كه براساس آن، صرفه جويي بسياري در پول و زمان براي دولت، مصرف كنندگان و بازرگانان ايجاد مي شود. هزينه هاي مبادلاتي به نحو چشمگيري كاهش مي يابد و دسترسي به اطلاعات و خدمات دولتي با كيفيت بالاتر به اندازه٢٤×٣٦٥ ساعت در سال فراهم خواهد شد. مهم تر آن كه، رابطه بين دولت و شهروندان از حالت سنتي خود كه به شكل سلسله مراتبي و يك طرفه است، به صورتي دو طرفه در آمده به نحوي كه شهروندان، مشاركت كنندگان شريفي در دولت خود خواهند بود.
علاوه بر آمريكا، كشورهاي ديگري مانند انگليس، آلمان، نيوزلند، استراليا، سنگاپور،كره، ژاپن و … به سمت ايجاد دولت الكترونيكي پيش رفته و در اين زمينه مطالعات اوليه براي بسترسازي استقرار دولت الكترونيكي را آماده نموده و براي مراحل اجرايي آن، كميته هاي تصميم گيريي و سياستگذاري تشكيل داده اند كه به عنوان نمونه به بخشهايي از برنامه ها و اقدامات دولت ژاپن اشاره می کنم.2. آشنايي با اقدامات و را ه حل هاي دولت ژاپن براي ايجاد دولت الكترونيكي:
دولت ژاپن اعلام كرده بود كه تا سال ٢٠٠٣ ميلادي دولت الكترونيكي در اين كشورژاپن را خواهد ديد. تا آن زمان IT كاملا شناخته خواهد شد و در آينده دولت پيشرفتهIT موفقيتهايي نيز در اين زمينه به دست خواهد آورد و پروژ ه هاي متفاوتي براي ايجاد يك دولت اجرا می شود. هدف  كلي اين اقدامات عبارت بودند از این كه ،دولت الكترونيكي به طور وسيعي سازمانهاي اداري و اجرايي را برپايه طرح جامع براي گسترش فنآوري اطلاعات در دولت، كامپيوتري كرده و به اين ترتيب خدمات دولتي را با شتاب بيشتر و كيفيت بالاتري ارايه دهد. ساختار اين طرح جامع را مي توان براساس سه نقطه ارتباطي تحليل نمود.
اول، معرفي نقش IT در ارتباط بين دولت با شهروندان مي باشد كه آن را G 2 C مي خوانند. دوم، ارتباط بين دولت و بخش بازرگاني  G 2 B است و سوم، ديجيتالي كردن وزارتخانه ها و سازمانها يا ديجيتالي كردن عملكرد داخلي سازمانهاي اجرايي است كه به آن G2G مي گويند.
در نقطه ارتباطي اول G 2 C هدف عبارت از كامپيوتري نمودن انواع فرايندهاي مربوط به دولت است كه فرايندهايي مانند دريافت انواع اجاره نامه ها، گواهينامه ها و درخواست نامه ها و همچنين ارايه اطلاعات به شهروندان به صورت الكترونيكي را شامل خواهد بود. مرحله دوم G 2 B فوريت دادن به ترويج فرايند تجارت الكترونيكي است. همچنين ديجيتالي نمودن فرايند ارتباط بين دولت و بخش تجارت نيز در اين بخش داراي اهميت زيادي است. در اين مرحله به كارايي عملكردهاي معرف مبادله الكترونيكي داد ه ها (EDI) توجه خاص مي شود.
در مرحله سوم، ايجاد سيستم هايي مانند سيستم مديريت اسناد الكترونيكي بين وزارتخانه ها، مؤسسات و يا عملكرد داخلي هر سازمان اجرايي مورد نظر است. اين فاز، سهم اطلاعات و كارايي و كيفيت كار مديريت اجرايي را بهبود مي بخشد. تحقق دولت كوچك، به عنوان طرحي براي كل يا قسمتي از عمليات مربوط به بخش خصوصي، فرمول بندي شده است.
به منظور دستيابي به كليه موارد پيش گفته، تدارك يك ساختار زيربنايي عمومي مورد نياز است. اول، ايجاد ساختار زيربنايي يك شبكه اي كه دولت را با شهروندان و شركتها پيوند دهد. اتصال بين ادارات دولتي نيز به همان اندازه لازم است. دوم، ايجاد ساختار حمايتي ضرورت دارد. براي حمايت از اطلاعات شخصي و اسناد اداري از فعاليتهاي غيرقانوني مانند افشاي اطلاعات، زد و بندها و غيره، محكم نمودن ساختارهاي كليدي بخش عمومي بسيار مهم است. ارتقا و بهبود استانداردها نيز الزامي است. فرمت اسناد، قراردادها و موار ديگر بايد به صورت متحدالشكلي درآمده تا ادارات دولتي،كارخانجات و شهروندان به طور عمومي از آن بهره ببرند.

3. هدف گذاري براي تبديل ژاپن به بهترين ملتIT در جهان
در سال ١٩٩٧ ، طرح جامع براي تشويق استفاده گسترده دولت از فن آوري اطلاعات انجام  شد، ولي به منظور توجه بيشتر به اين طرح، سياستگذاريهاي جديدي مانند مؤسسه ی مجازي و پروژه ی هزاره جديد انجام شد.  البته  علاوه بر اين سياستگذاريها، به موارد حقوقي مسأله نيز توجه شده بود.
حذف نظارت دولتي و ايجاد « قانون پايه به شكل يك شبكه اطلاعاتي و ارتباط راه دور پيشرفته ی اجتماعي، دسترسي قانوني به اطلاعات مربوط به سازمانهاي مختلف و خدمات گوناگون و غيره را مي توان در سيستم هاي تجارت الكترونيكي كه در سال ٢003 مستقر شد، به دست آورد. به عنوان پیش زمينه ی سياستهاي كامپيوتري كردن سازمانهاي اجرايي، مسايلي مانند اصلاحات اداري و اصلاحات دولت مركزي به خوبي شناخته شده بودند.
دولت ژاپن معتقد داشت كه اگر چه آمريكا در كل جهان پيشرفته ترين كشور IT به شمار مي رود و در آسيا هم كشور سنگاپور پيشرفته ترين دولت را در اين زمينه دارا مي باشد اما دولت ژاپن قصد دارد جايگاه اول جهان را طي ٥ سال آينده به دست آورد(زمان اجرایی طرح سال 2003 بوده است). طرح ايجاد دولت الكترونيكي در ژاپن، محدود به دولت مركزي نبوده است. بلكه استانداريها نيز به عنوان يك نقطه ی ارتباطي مهم با شهروندان نقش حايز اهميتي دارند. دراين مورد سعي شده است كه هماهنگي هاي لازم به عمل آيد تا دولت الكترونيكي و استانداريهاي الكترونيكي هر دو ايجاد گردند. به منظور ايجاد استانداريهاي الكترونيكي، دو پروژه اصلي به وسيله ی وزارت كشور ژاپن در دست اقدام است. پروژه اول، سيستم شبكه نقاط مسكوني است و پروژه دوم به نام شبكه گسترده ی دولت محلي (LGWAN) شناخته مي شود. پروژه اول يعني شبكه نقاط مسكوني، به استانداريها اين امكان را مي دهد كه اطلاعات شهروندان از قبيل آدرس، نام، تاريخ توليد و جنسيت را با يك پايگاه داده اي كه با استانداريهاي ديگر در سطح كشور در ارتباط است،نگهداري نمايد. در طرح دوم، (LGWAN) شبكه اي با درجه بالايي از اعتماد ايجاد مي شود كه براي مبادله بسياري از اسناد الكترونيكي بين دولت محلي (استانداريها) و دولت مركزي استفاده مي گردد.

4. تحقق جامعه ی اینترنتی  در ژاپن:
معرفي IT به افراد اجرايي، محدود به دولت مركزي و استانداريها نمي شود بلكه مؤسسات و شركتهاي خصوصي شامل مراكز آموزشي، فرهنگي و بهداشتي كه خدمات زيادي به عموم ارايه مي دهند را نيز شامل مي شوند كه به منظور افزايش كميت خدمات و بهبود كيفيت آن با استفاده از ساختار IT و با كمك دولت، قصد ديجيتالي شدن دارند.
براي مثال، در بخش مراقبتهاي بهداشتي، ايجاد شبكه هاي بين مردمي كه نياز به مراقبتهاي بهداشتي دارند و دفاتر شهري و همچنين مراكز خصوصي خدمات بهداشتي، لازم است. پزشكان، پرستاران (كه در خانه به شهروندان خدمات مي رسانند) و گروههاي ديگر، از اين شبكه ها استفاده مي كنند. بنابراين، ارتباط اين شبكه ها، مراكز حمايت خدمات بهداشتي و يا ديگر تسهيلات در اين زمينه به صورت سيستمي درمي آيد كه نيازهاي مردم را با بهره گيري ا ز منابعي محدود در يك منطقه برآورده مي سازد.
از طريق مشاركت در آزمايشهاي ويژ ه اي كه براساس سياستهاي دولتي بنا نهاده شده اند، سيستمي به همين منظور تشكيل شده كه به آن «Omoiyavi Net» مي گويند و انتظار مي رود كه در آينده نزديك از اين سيستم به طور گسترده اي استفاده شود. گذار سريع به سمت ديجيتالي شدن و اينترنت را مي توان در بخش آموزش هم به خوبي مشاهده نمود. در دانشگاهها، شبك ههاي ارتباطي بين اساتيد، گروههاي دانشجويي و غيره در حال فعاليت است. مسأله مدرسه ی اينترنتي به عنوان يك سياست ملي در دبيرستانها، مدارس راهنمايي و مدارس ابتدايي ترويج مي شود. ديجيتالي شدن برپايه ی يك ساختار زيربنايي عمومي و با اين فرض كه روند IT وابسته به توسعه ی دولت الكترونيكي و استانداري الكترونيكي است، ترويج داده مي شود. اين فعاليتهاي فراگير نتيجه ثمربخشي دارد كه حاصل آن جامعه ی اينترنتي است . اين جامعه به عنوان يك جامعه اينترنتي پيشرفته اي كه به واسطه ی انقلاب IT ايجاد شده، شناخته مي شود. I در عبارت (i-society) تنها به مفهوم اينترنت اشاره ندارد بلكه به مفاهيمي از قبيل ايده،هوش، قدرت تخيل و الهام نيز اشاره دارد.
5.دولت الكترونيكي به عنوان ساختار زيربنايي كشور ژاپن كميته اصلاحات اداري ژاپن از ايد هها و طرحهاي شركتهاي خصوصي كه داراي تكنولوژي پيشرفته اي هستند، استفاده مي كند. اين شركتها طرحهاي اصلي توسعه دولت الكترونيكي را ارايه و اجرا مي كنند. براي مثال، طرحهاي ساختار ارايه گواهينامه هاي الكترونيكي، كاربردهاي الكترونيكي و تداركات الكترونيكي توسط اين شركتها ارايه شده است كه همه اين طرحها با توجه به ساختار زيربنايي اجتماعي ژاپن و در راستاي ايجاد دولت الكترونيكي بوده است. شايان ذكر است كه در ارايه و اجراي اين طرحها معمولا كنسرسيومي از چند شركت بزرگ تشكيل شده است.
چنانكه اشاره شد، طرحهاي ارايه شده براي ديجيتالي نمودن كشور فقط محدود به دولت الكترونيكي يا استانداري الكترونيكي نيست بلكه در راستاي ايجاد جامعه ی اینترنتی ،راه حلهايي نيز براي ديجيتالي نمودن مؤسسات آموزشي، فرهنگي و بهداشتي ارايه شده است. بايد يادآور شد كه ايجاد دولت الكترونيكي، موضوع بسيار گسترده اي است كه يك ساختار اطلاعاتي ملي را ايجاد مي كند به گونه هاي كه دولت مركزي، استانداريها، شركتهاي خصوصي، خانواده ها و افراد مختلف ديگر را در برمي گيرد.

به نظر من اولین و مهمترین گام برای ایجاد اصولی دولت الکترونیک در کشور مطالعه روش کار و استفاده از تجربیات کشورهای پیشرفته در این زمینه می باشد.
در پست بعد به بررسی نیاز بازار می پردازیم.
موفق باشید..
سوده محمدآبادی

+ نوشته شده در  2009/6/26ساعت 17:36

دسته‌ها:دیگر موضوعات
  1. هنوز دیدگاهی داده نشده است.
  1. No trackbacks yet.

پاسخی بگذارید

در پایین مشخصات خود را پر کنید یا برای ورود روی شمایل‌ها کلیک نمایید:

نشان‌وارهٔ وردپرس.کام

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری WordPress.com خود هستید. بیرون رفتن / تغییر دادن )

تصویر توییتر

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری Twitter خود هستید. بیرون رفتن / تغییر دادن )

عکس فیسبوک

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری Facebook خود هستید. بیرون رفتن / تغییر دادن )

عکس گوگل+

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری Google+ خود هستید. بیرون رفتن / تغییر دادن )

درحال اتصال به %s

%d وب‌نوشت‌نویس این را دوست دارند: